اخبار کارگری، زنان، ستم ملی، دانشجویی، ایران و جهان چهارشنبه ۲۶ دی ۱۴۰۳
کارگری
معوقات مزدی کارگران کارخانه کیش چوب
به گزارش خبرگزاری هرانا به نقل از ایلنا، کارگران کارخانه کیش چوب از تداوم معوقات مزدی چند ماهه و عیدی خود خبر دادند. در این گزارش آمده است، کارگران کارخانه کیش چوب که با بیش از ۱۲۰ کارگر در زمینه تولید سیستمهای آشپزخانه، درهای ساختمانی و مبلمان خانگی فعالیت دارد، از عدم پرداخت حقوق خود در ماه های مهر، آبان و آذر خبر دادند. یکی از کارگران شاغل در این کارخانه گفت: علاوه بر سه ماه گذشته، هنوز حقوق دی ماه پرداخت نشده و با اتمام این ماه، این معوقات به چهار ماه افزایش پیدا میکند. این کارگر با اشاره به افزایش معوقات مزدی در ماه های آینده گفت: در حالی به آغاز سال نو و پرداخت عیدی کارگران نزدیک میشویم که هنوز کارفرما عیدی سال گذشته این کارگران را پرداخت نکرده است، این امر نگرانی های زیادی را برای حجم معوقات مزدی در ماه های آینده بوجود آورده است و خواستار پیگیری مسئولان و رسیدگی به مشکلات کارخانه کیش چوب هستیم.
انتقال اطلاعات کارگران شاکی به کارفرما توسط وزارت کار
طبق گزارش منتشر شده، وزارت کار قرار است طبق دستورالعملی، اطلاعات کارگران شاکی را در اختیار کارفرمایان بگذارد. بر اساس این دستورالعمل که بر خلاف تمام مقاوله نامههای بنیادین کار و بدون توجه به مطالبات کلیدی طبقه کارگر صادر شده، اطلاعات کارگران شاکی در اختیار کارفرمایان قرار میگیرد. به گفته برخی از فعالین کارگری، قراردادن اطلاعات کارگران شاکی در اختیار کارفرما، شفافسازی روابط کارگر و کارفرما نیست، بلکه از بین بردن محرمانگی و سلب حق دادخواهی کار است. نتیجه قطعیِ این دستورالعمل، «ستارهدار کردنِ کارگران» است، دادن اطلاعات و مشخصات کارگران به کارفرما، اشتغال فرد را به خطر میاندازد، در عین حال، امنیت و سلامت خانوادههای کارگری را نیز دچار مخاطره میسازد.
تظاهرات اتحادیه های کارگری هند به لغو قانون اشتغال روستایی
نمایندگان هفت اتحادیه کارگری در هند مقابل دفتر حزب بهارات جاناتا در بنگال غربی تظاهراتی برگزار کردند و خواستار ازسرگیری و تداوم قانون ملی اشتغال روستایی موسوم به طرح گاندی شدند. طبق گزارشات، دولت راستگرای هند تاکنون سه بار این قانون مهم اشتغالی را در روستاها و حومه شهرهای ایالتهای مختلف هند به حال تعلیق درآورده است. فعالان کارگری هند میگویند ایده اصلی لغو این قانون متعلق به یکی از اعضای حزب به نام سامیک باتاچاریا است که به اتهام فساد سابقه تعلیق از خدمات اداری داشته است. گفتنی است، توقف اجرای این قانون درآمد خانوادههای ۷۵ هزار کارگر بخش کشاورزی و صنایع محلی را در ایالت بنگال غربی از بین خواهد برد.
زنان
تجمع اعتراضی فعالین زن در شهر سنندج در اعتراض به تایید حکم اعدام پخشان عزیزی
بر اساس گزارشات رسیده به سازمان حقوق بشری ههنگاو، روز چهارشنبه ۲۶ دی ۱۴۰۳، شمار چشمگیری از فعالین زن در شهر سنندج، در مقابل ساختمان استانداری کُردستان با وجود فضای امنیتی دست به تجمع اعتراضی زدند و بیانیهای قرائت کردند. ههنگاو مطلع شده است که، نهادهای امنیتی از روز گذشته نسبت به برگزاری هرگونه تجمعی هشدار داده و از طریق تماس تلفنی شماری از فعالین زنان را تهدید کرده بودند. یکی از برگزار کنندگان این تجمع به ههنگاو اعلام کرد که فعالیتهای میدانی ما برای لغو حکم اعدام وریشه و پخشان طی روزهای آینده نیز ادامه خواهد داشت. متن کامل بیانیه که نسخهای از آن به دست ههنگاو رسیده است به شرح زیر است: ما امروز اینجا گرد آمدهایم تا در برابر بیعدالتیای آشکار و غیرقابل توجیه، صدای اعتراض خود را بلند کنیم. پخشان عزیزی، زنی که تمام زندگی خود را وقف یاری به همنوعان کرد، مددکار اجتماعیای که بیش از یک دهه در میان بحرانهای انسانی در کمپهای آوارگان ایستاد، نماد خدمت بیشائبه، مقاومت در برابر ناامیدی و تجسم واقعی مهر و شفقت بود. پخشان نه یک مددکار عادی، بلکه نقطه امید هزاران زن و کودک بود، زنانی که در سایه جنگ و ویرانی زندگی خود را از دست داده بودند و کودکانی که آیندهای جز تاریکی برای خود نمیدیدند. او همان دستی بود که از میان ویرانهها به سوی زندگی دراز میشد، همان صدایی که در سکوت تحمیل شده بر رنج دیدگان، فریادگر حق بود. فعالیتهای او نه تنها در راستای بازسازی جسم و جان افراد آسیب دیده بود، بلکه پیامآور باور به امکان زندگی در دل بحران و ویرانی بود. اما امروز، این زن غیور به جای تقدیر و ستایش، با حکمی روبرو شده است که نه تنها هیچ سنخیتی با خدمات و فعالیتهای او ندارد، بلکه نمادی از بیعدالتی در برابر خدمات انسان دوستانە است. پخشان عزیزی به مثابه یک فرد نیست، او تجسم آرمانهای انسانی است. او نماینده امید، زندگی و مقاومت در برابر مرگ و ناامیدی است. بر این اساس هرگونه اقدامی برای خاموش کردن صدای او، تلاش برای سرکوب همین ارزشهای بنیادین است. حکمی که برای پخشان عزیزی، یک مددکار اجتماعی بیگناه و خدمتگزار، صادر شده است، عادلانه نبوده، چرا که نجات جان انسانها و بازگرداندن امید به زندگی، هرگز جرم نبوده و نخواهد بود. لغو این حکم و احکام ناعادلانه تمامی زندانیان عقیدتی کمترین اقدامی است که میتواند اندکی از اعتبار انسانی و اخلاقی را برای نظام عدالت کیفری بازگرداند.
چندین تشکل کارگری و معلمان خواستار لغو حکم اعدام پخشان عزیزی شدند
شماری از تشکلهای صنفی کارگران و معلمان در ایران، تشدید صدور احکام اعدام علیه دستکم ۵۴ زندانی سیاسی از جمله پخشان عزیزی را محکوم کردند و خواستار لغو مجازات اعدام شدند. اتحادیه آزاد کارگران ایران و بیش از ۱۰ انجمن صنفی معلمان روز چهارشنبه ۲۶ دی در بیانیههایی جداگانه، با کارزار «سه شنبههای نه به اعدام» اعلام همبستگی کردند و اعدام را «جنایتی آشکار علیه آزادیخواهی» مردم ایران و ابزار حکومت برای «سرکوب جامعه» خواندند. در بیانیه اتحادیه آزاد کارگران ایران با اشاره به رویآوردن جمهوری اسلامی به «سرکوب بیشتر و بکارگیری بیش از پیش حکم اعدام» علیه فعالین مدنی و سیاسی آمده است: «حکومت ناتوان از حل پیش پا افتاده ترین بحرانها، در تلاش است تا با توسل به دار و درفش، مانعی جدی در برابر اعتراضات گسترده و آزادیخواهانه مردمی ایجاد کند». این تشکل کارگری تاکید کرد که «این سیاستها راه به جایی نخواهند برد و مردم به جان آمده ایران در دفاع از حق حیات و دستیابی به مطالبات انسانی خود مرعوب هیچ درجهای از سیاستهای سرکوبگرانه نخواهند شد». اتحادیه آزاد کارگران ایران تایید حکم اعدام پخشان عزیزی، مجاهد کورکور، مهدی حسنی، بهروز احسانی و صدور احکام اعدام علیه دیگر زندانیان سیاسی را قویا محکوم کرد و خواستار «لغو فوری احکام اعدام» زندانیان سیاسی و آزادی آنان و همچنین «لغو مجازات اعدام و برچیده شدن آن از احکام قضایی کشور» شد. همزمان به گزارش شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران، بیش از ۱۰ انجمن صنفی معلمان در بیانیهای با اشاره به تأیید حکم اعدام دستکم چهار زندانی سیاسی در روزهای اخیر از جمله مجاهد کورکور، پخشان عزیزی، مهدی حسنی و بهروز احسانی، اعدام را «ابزاری برای ارعاب و سرکوب جامعه» خواندند. این تشکلهای فرهنگی با «اعتراض شدید» نسبت به تأیید احکام اعدام زندانیان، تنها راه توقف روند اعدام را «اتحاد، همبستگی و عمل جمعی» دانستند. آنها نوشتند: «بیایید با هم، فارغ از نوع اتهام و گرایش سیاسی یا فکری، از تمامی زندانیان محکوم یا در معرض اعدام (سیاسی و غیرسیاسی) حمایت کنیم و گامهای عملی در این مسیر برداریم». امضاکنندگان بیانیه شامل انجمن صنفی فرهنگیان اسلامآباد غرب، کانون صنفی معلمان اسلامشهر، کانون صنفی فرهنگیان شهرستان الیگودرز، کانون صنفی معلمان استان بوشهر، کانون صنفی معلمان ایران (تهران)، انجمن صنفی معلمان فارس، انجمن صنفی معلمان کردستان (سنندج)، انجمن معلمان کردستان (سقز و زیویه)، انجمن صنفی معلمان کردستان (مریوان و سروآباد)، کانون صنفی فرهنگیان استان مازندران، و انجمن صنفی فرهنگیان شهرستان هرسین هستند. از سوی دیگر، جمعی از کنشگران زن با برگزاری تجمعی در برابر استانداری کردستان در سنندج خواستار لغو فوری حکم اعدام پخشان عزیزی و آزادی تمامی زندانیان سیاسی و عقیدتی شدند. تجمعکنندگان با در دست داشتن تصاویر پخشان عزیزی و سر دادن شعارهایی در مخالفت با اعدام، در بیانیهای، حکم صادر شده علیه این متهم سیاسی را «غیرمنصفانه» خواندند و آن را نشانهای از «بیعدالتی آشکار در برابر ارزشهای انسانی و خدمات اجتماعی او» دانستند. تائید حکم اعدام پخشان عزیزی، فعال کرد و مددکار اجتماعی، با انتقادهای گسترده داخلی و بینالمللی مواجه شده است.
ستم ملی
ترور اسلام دودکانلو و آکام شاهه دو کرد تبعه ایران در سلیمانیه توسط سازمان اطلاعات و امنیت ترکیه
به گزارش رسانه ها سازمان اطلاعات ملی ترکیه (میت) در یک عملیات جنایتکارانه ی تروریستی، اسلام دودکانلو، از اعضای رهبری نیروهای کرد و محافظ او آکام شاهه را در سلیمانیه عراق به قتل رساند. در رسانه های ترکیه به نقل از سازمان امنیت این کشور گزارش شده که «منابع امنیتی، سازمان اطلاعات ملی ترکیه (میت)، اسلام دودکانلو، یکی از رهبران و موسسین گروه ی.ر.ک که شاخهای از پ.ک.ک در ایران است را به همراه محافظ وی آکام شاهه با نام سازمانی شوان چییا را در سلیمانیه عراق از پای درآورد.» همچنین در این گزارش آمده است: «اسلام دودکانلو با نام سازمانی «آمد سرهد» یکی از مسئولین آکادمی فرماندهی قیام سمکو سرهلدان نیز بود و از مسئولین گروه پ.ک.ک/ک.ج.ک در منطقه سلیمانیه عراق به شمار می رفت.»
قربانیانی که در فهرست اهداف “میت” بودند
بنابر گزارش رسانه های ترکیه، سازمان اطلاعات ملی ترکیه در تعقیب افرادی که آنان را در سلیمانیه ترور کرد «با استفاده از شبکه اطلاعاتی و نیروهای میدانیاش در عراق، به اطلاعاتی دست یافت که نشان میداد اسلام دودکانلو که تابعیت ایرانی دارد در مناطق روستایی پنجوین در سلیمانیه عراق فعالیت میکند. اسلام دودکانلو که در فهرست اهداف سازمان امنیتی “میت” قرار داشت، و به ادعای این سازمان اخیرا بهعنوان مسئول آکادمی فرماندهی سمکو سرهلدان فعالیت میکرد. او پس از پیوستن به پ.ک.ک، برای مدت کوتاهی بهعنوان مسئول در دیاربکر و بیتلیس منصوب شد و در این مدت در چندین عملیات شرکت کرد. اسلام دودکانلو ایرانیالاصل پس از پیگرد و شناسایی توسط دستگاه های امنیتی ترکیه، در فهرست اهداف “میت” قرار گرفت. او که از موسسین شاخه ی.ر.ک گروه پ.ک.ک بود، به همرا محافظش آکام شاهه مدتی را در ایران و حکاری فعالیت میکرد. بعد از عملیات نیروهای ارتش ترکیه علیه پ.ک.ک/ک.ج.ک در داخل مرزهای ترکیه، این افراد پس از ورود به منطقه کردستان عراق در سلیمانیه به فعالیت و مبارزه ادامه دادند. سازمان اطلاعات ملی ترکیه (میت) پس از شناسایی محل حضور اسلام دودکانلو و آکام شاهه در مناطق روستایی پنجوین در عراق با استفاده از ماموران و خبرچین های محلی خود، برای عملیات برنامهریزی کرد. زمانی که شرایط برای انجام عملیات مناسب شد، اقدام به اجرای آن کرد. اسلام دودکانلو و آکام شاهه در نتیجه عملیات تروریستی ماموران امنیتی ترکیه به قتل رسیدند.
درباره اسلام دودکانلو
اسلام دودکانلو، متولد شهر ماکو در ایران، در سال ۲۰۰۲ به صفوف نیروهای روستایی گروه پ.ک. ک/ک.ج.ک پیوست. پس از پیوستن به این گروه، به ترکیه منتقل شد و در مناطق روستایی دیاربکر و بیتلیس فعالیت کرد. در سال ۲۰۰۹، در مناطق ماکو، ارومیه و مکریان واقع در استان آذربایجان غربی ایران فعال بود. او یکی از موسسین ی.ر.ک بود و در سال ۲۰۲۰، بهعنوان مسئول آکادمی فرماندهی سمکو سرهلدان در منطقه پنجوین سلیمانیه عراق منصوب شد.
درباره تروریست آکام شاهه
آکام شاهه با نام سازمانی شوان چییا متولد شهر سردشت استان آذربایجان غربی در ایران، در سال ۲۰۱۶ به صفوف نیروهای روستایی گروه ک.ج.ک و ی.ر.ک پیوست. پس از فعالیت در منطقه مکریان واقع در استان آذربایجان غربی در ایران، در سال ۲۰۲۲ به ترکیه منتقل شد و در استان حکاری در فعالیتها مشارکت کرد. در سال ۲۰۲۴، به سلیمانیه عراق منتقل شد و در آنجا مشغول به فعالیت شد. در شهریور سال جاری نیز گزارش مشابهی از سوی سازمان اطلاعات ملی ترکیه درباره ترور صالحه آقبیک منتشر شد و خبرگزاری آناتولی ترکیه بدون اشاره به زمان واقعه اعلام کرد او در منطقه پنجوین در مرز عراق با ایران کشته شده است. اما کمیته رسانهای حزب حیات آزاد کردستان (پژاک) در بیانیهای نوشت که «چنین حادثهای نزدیک بە یک سال قبل برای مبارز عضو نیروهای یژا استار (یگانهای زنان آزاد) رخ دادە است.»
پرستاران بیمارستان خاتمالانبیا در شوشتر مطالبات پرداخت نشده دارند
به گزارش ایلنا، پرستاران بیمارستان خاتمالانبیا در شوشتر از شرایط کاری و معوقات مزدی خود انتقاد کردند. بنابر این گزارش، پرستاران بیمارستان خاتمالانبیا در شوشتر با وجود اینکه در اعتراض به عدم پرداخت حق اضافه کار و چندین ماه ترمیم حقوق تجمعات صنفی برگزار کرده اند، کماکان مطالباتشان پرداخت نشده است. یکی از پرستاران شاغل در این بیمارستان اظهار داشت، ۱۰ ماه اضافهکار و چندین ماه ترمیم حقوق طلبکاریم اما تا کنون برای تسویه این مطالبات اقدامی صورت نگرفته است. این پرستار با اشاره به اضافه کاری اجباری گفت: اضافه کار اجباری خلاف قانون است، اما با این وجود پول آن را هم به موقع پرداخت نمیکنند و این شیوه کار کردن شبیه بیگاری است. این پرستاران خواستار تسویه فوری معوقات مزدیشان تا پایان دی ماه هستند.
تجمع اعتراضی شهروندان ساکن منطقه کارزان در استان ایلام
امروز، ساکنان منطقه کارزان در ایلام در اعتراض به آلودگی هوای ناشی از کارخانه سیمان در این منطقه، دست به تجمع زدند. این شهروندان معترض اعلام کردند که فعالیت این کارخانه به دلیل عدم استفاده از فیلترهای مناسب، هوای منطقه را آلوده کرده و خطرات جدی برای سلامت مردم به همراه داشته است. آنها هشدار دادند که ادامه این وضعیت میتواند به افزایش بیماریهای جدی مانند سرطان منجر شود.
روایت شکنجه در بازداشتگاه پلیس، رنجنامه مختار آلبوشوکه از زندان شیبان
به گزارش خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، مختار آلبوشوکه، زندانی سیاسی محکوم به حبس ابد، در نامهای از شکنجههای غیرانسانی که در بازداشتگاه پلیس متحمل شده، پرده برداشته است. او که پیشتر با دستور پلیس فتا و توسط مأموران اداره اطلاعات از زندان خارج شده بود، در یکی از بازداشتگاههای پلیس اهواز تحت ضرب و شتم قرار گرفت. این زندانی سیاسی در نامه خود از تشدید بیماریاش به دلیل این خشونتها و آسیبهای ناشی از آن پرده برمیدارد. متن کامل این نامه، عینا در پی میآیند: “وقتی با حکم ابد و پنج سال، چهارده سال در زندان بمانی، دیدن منظره خیابانها، ماشینهای در رفت و آمد، درختهای وسط بلوار و چهرههای مردم که با عجله در آمد و شدند، برای من حکم رفتن به یک تور تفریحی ویژه و دیدن زیباترین مناظر جهان را داشت. برای همین وقتی ۱۵ آذر ۱۴۰۳ من را صدا زدند و در محوطه زندان سوار ماشین کردند، در ابتدا حسی از شوق در وجودم جوانه زد، تا وقتی که با همراهان لباس شخصی که نمیشناختم از در زندان خارج شدیم و نفر جلوئی برگشت و اولین مشت محکم را به صورتم کوبید و به همکارش که کنارم بود گفت «چشمبند و دستبد این بیشرف….را بزنید!» من در حالیکه از شدت درد صورتم را گرفته بودم و در همان حال که دو مامور کناری، دستانم را برای زدن دستبند از روی صورتم کشیده و با فشار و خشونت به پشتم میپیچاندند، و نیز در حالیکه آخرین رد مناظر بیرون زندان از مقابل چشمانم میگذشت، با زدن چشمبند با تاریکی مطلق مواجه شده و از خاطرم گذشت که «مختار قرار نیست به تور تفریحی بروی و احتمالا خبری از دیدن بلوار، درخت، ماشین و چهرههای مردم رهگذر نخواهد بود!» اما هرگز فکر آن حجم از داغ و درفش و شکنجه را هم نمیکردم آن هم پس از ۱۴ سال زندانی بودن! داشتم خودم را دلداری میدادم که: «من چهارده سال است زندانی هستم، با حکم ابد و البته به جرم ناکرده!، دیگر بیشتر از این چه میخواهند که قصد آزارم را داشته باشند!؟» در همین فکرها بودم که مشتی محکم به پائین شکمم زدند که از درد به خود پیچیده و حواسم نبود که گفتم: «من بیماری فتق شدیدی دارم نزنید لطفا!» مأمور کنار دستی که گوئی با شنیدن این حرف من احساسات سادیستیکش به غلیان آمده بود با پوزخندی گفت: ”خوب چه بهتر!” و با فحاشی رکیک جنسی ادامه داد که: ”که فتق داری! بلائی سرت بیارم که فتقت یادت بره” و باز با تمام قدرت با مشت به زیر شکمم ضربه زد. در طول مسیر تا به بازداشتگاهشان برسیم، با فحاشیهای رکیک جنسی به مادر، خواهر و خانوادهام چنان آزارم دادند که درد مشت و سیلی زدنشان را کمتر متوجه میشدم. چند روز در بازداشتگاهی که بعدا فهمیدم متعلق به پلیس فتای اهواز است، به شدت شکنجه شدم. نمیدانم چند روز گذشته بود که از شدت ضربات مشت و لگد که تعمدا بیشتر به زیر شکمم میزدند، از هوش رفتم؛ روی تخت بیمارستان و در حالی که با دستبند و پابند به تخت زنجیر شده بودم، به هوش آمدم و متوجه شدم، شخصی که احتمالا پزشک بود، دارد به مامورها اصرار و گاهی التماس میکند که: «این بیماری شدید فتق دارد و احتمال پاره شدن فتقش زیاد است، باید اینجا بماند و فوری عملش کنیم.» مأمورهای لباس شخصی گوئی دکتر با دیوار حرف زده، بدون اینکه پاسخی دهند، آمدند و بعد از زدن دستبند از پشت و چشمبند من را کشان کشان از تخت بیمارستان به شکنجهگاهشان بازگرداندند. این شکنجه شدن، همراه با فحاشیهای رکیک جنسی به خانوادهام و بیهوشی دوباره و بردن به بیمارستان، اصرار دکتر به بستری و عمل فوری و بیتوجهی مأموران، یکبار دیگر تکرار شد. در حالی که من کلا در اعتصاب بودم، تا زمانی که به زندان شیبان اهواز بازگردانده شدم. همه این رفتارهای غیرانسانی برای این بود که اسم من را در لیست تلفنهای گوشی شخصی که بازداشتشده دیده بودند، من که چهارده سال است زندانی خودشان هستم! وقتی به بند برگشتم اول فکر کردم بیش از یکی دو ماه است که من را بردهاند و همبندیها یادآور شدند که ۱۲ روز پیش تو را بردند، یعنی از ۱۵ تا ۲۷ آذر! الان که یک ماه از آن روزها میگذرد، احساس میکنم حفرهای عمیق در وجودم ایجاد شده!، نه به دلیل شکنجه فیزیکی، بلکه شکنجه و آزار روحی با فحاشیهای جنسی مکررشان به عزیزانم، حفرهای که هرگز پر نخواهد شد.
مختار آلبوشوکه، دی ماه ۱۴۰۳″
در خصوص نویسنده نامه گفتنی است، سید مختار آل بوشوکه در اسفند ماه ۸۹ توسط نیروهای امنیتی در شهر خلف آباد یا رامشیر در استان خوزستان بازداشت شد. سپس در سال ۹۱ توسط شعبه ۳ دادگاه انقلاب اهواز به ریاست قاضی سید محمد باقر موسوی بابت اتهامات محاربه، افساد فی الارض، تبلیغ علیه نظام جمهوری اسلامی و اقدام علیه امنیت ملی به اعدام محکوم شد. این حکم چندی بعد به حبس ابد تغییر پیدا کرد.
ایران و جهان
دبیر انجمن کارفرمایی پتروشیمی: گاز ۱۲ پتروشیمی قطع است و روزانه نزدیک به ۱۴ میلیون دلار از صادرات ما کم شده است
احمد مهدوی ابهری، دبیرکل انجمن کارفرمایی صنعت پتروشیمی، اعلام کرد که به دلیل کمبود گاز، گازرسانی به ۱۲ واحد پتروشیمی قطع شده است و این موضوع روزانه نزدیک به ۱۴ میلیون دلار از صادرات این صنعت را کاهش داده و به اقتصاد کشور آسیب میزند. ابهری مدعی شد که افزایش مصرف گاز در بخش خانگی باعث محدودیت گازرسانی به پتروشیمیها شده است. او سه راه حل برای رفع کمبود گاز پیشنهاد داد: سرمایهگذاری در میدانهای جدید، صرفهجویی و مصرف بهینه، و تبدیل نیروگاهها. او همچنین اشاره کرد که افزایش قیمت محصولات پتروشیمی به دلیل افزایش نرخ دلار بوده و قیمتها به صورت هفتگی بر اساس عرضه و تقاضا تعیین میشود.
اسرائیل برای نخستین بار نیروهای اداره جدید سوریه را هدف گرفته و ۳ تن را کشت
سه نفر از جمله یک غیرنظامی، چهارشنبه ۲۶ دی در جنوب سوریه بر اثر حمله هوایی اسرائیل که برای نخستین بار نیروهای اداره جدید سوریه را در استان قنیطره هدف گرفت، کشته شدند. به گفته یک منبع پزشکی در منطقه و دیدبان حقوق بشر سوریه، این حمله توسط یک پهپاد اسرائیلی صورت گرفته و کاروانی نظامی متعلق به اداره عملیات نظامی سوریه در شهر «غدیر البستان» در حومه جنوبی قنیطره را هدف قرار داد، که در نتیجه آن دو نفر از نیروهای اداره عملیات نظامی و یک غیرنظامی کشته شدند. این منبع پزشکی به خبرگزاری «فرانسه» گفت که یکی از کشتهشدگان «مختار» (دهدار) این روستا بوده است و این حمله همزمان با انجام یک عملیات امنیتی توسط اداره عملیات نظامی در روستا به منظور جستوجو برای یافتن اسلحه صورت گرفته است. در همین راستا، رامی عبد الرحمن، مدیر دیدبان حقوق بشر سوریه اعلام کرد: «این اولین حمله هوایی اسرائیل است که نیروهای امنیتی اداره جدید سوریه را هدف قرار میدهد.» شایان ذکر است پس از آنکه گروههای مخالف رژیم اسد در تاریخ ۸ دسامبر ۲۰۲۴ حکومت بشار اسد، رئیس جمهوری مخلوع سوریه را سرنگون کردند، اسرائیل صدها حمله هوایی به تاسیسات نظامی سوریه که به ارتش سابق سوریه تعلق داشت، انجام داد. اسرائیل انجام این حملات هوایی را با هدف جلوگیری از افتادن این تاسیسات در دست نیروهای دشمن خود توجیه کرده بود. اسرائیل در تاریخ ۸ دسامبر، روز سقوط بشار اسد، اعلام کرد که ارتش خود را در منطقه حائل عاری از سلاح در بلندیهای جولان، در حاشیه بخش اشغالی از این منطقه که در سال ۱۹۶۷ به اشغال اسرائیل درآمد، مستقر کرده است. سازمان ملل متحد بر این باور است که تسلط ارتش اسرائیل بر منطقه حائل عاری از سلاح نقض توافق آتشبس ۱۹۷۴ است. احمد الشرع، فرمانده دولت جدید سوریه، در تاریخ ۱۴ دسامبر ۲۰۲۴ از نفوذ نیروهای اسرائیلی به جنوب سوریه شدیداً انتقاد و تأکید کرد که وضعیت فعلی «اجازه نمیدهد وارد هیچ درگیری جدیدی شویم.» الشرع در اظهار نظرهایی که آن روز از طریق کانالهای گروههای مخالف در «تلگرام» منتشر شد، گفت: «اسرائیلیها به وضوح از خطوط درگیری در سوریه عبور کردهاند که تهدیدی برای تشدید بیدلیل وضعیت تنش در منطقه است.» از زمان شروع جنگ در سوریه در سال ۲۰۱۱، اسرائیل صدها حمله هوایی به اهداف نظامی ارتش سوریه و گروههای شبهنظامی همپیمان با ایران از جمله حزبالله لبنان که پایگاهها و انبارهایی در مناطق مرزی سوریه با لبنان داشت، انجام داده است.
افزایش خروج سهامداران خارجی از بازار ایران
طبق گزارشات منتشر شده، پس از خروج سرمایهگذاران عربستانی و اماراتی، سهامدار اروپایی دیجیکالا نیز تصمیم به خروج از بازار ایران گرفته است. شرکت سرمایهگذاری اروپایی دیجی کالا که حدود ۳۳ درصد سهام این شرکت را دارد قرار است در آیندهای نزدیک از ایران خارج شود. لازم به ذکر است، قبل از این، شرکت عربستانی صافولا از صنعت غذا و شرکت اماراتی ماجدالفطیم از هایپراستار از بازار ایران خارج شده بودند.”
ظریف میگوید در تجهیزات سانتریفیوژ خریداری شده مواد منفجره جاسازی شده بود
معاون رئیس جمهور ایران در امور راهبردی از کشف مواد منفجرۀ جاسازی شده در تجهیزات سانتریفیوژ هستهای خریداریشده توسط تهران خبر داد. محمدجواد ظریف در گفتگو با رسانه آنلاین «حضور» در تهران که ۲۴ دی منتشر شد، جزئیات اندکی در این زمینه ارائه کرد، اما این ادعا را با چالشهای امنیتی گستردهتری مرتبط کرد که به گفتهٔ او ایران به دلیل تحریمهای غرب با آنها روبهرو شده است. بهگفتهٔ ظریف، تحریمها حکومت ایران و متحدانش را مجبور کرده که برای خرید تجهیزات موردنظر خود به واسطهها تکیه کنند؛ امری که آسیبپذیری ایجاد کرده و کشورهایی «مانند اسرائیل میتوانند از آن سوءاستفاده کنند». ظریف در ادامه گفت: «همکاران ما یک سکوی سانتریفیوژ برای سازمان انرژی اتمی ایران خریداری کرده بودند که معلوم شد مواد منفجره داخل آن جاسازی شده، و موفق شدند که آن را شناسایی کنند». او به تاریخ این کشف و جزئیات بیشتر این موضوع اشاره نکرد اما افزود که این مواد «با موفقیت» برداشته شد. جمهوری اسلامی ایران فروردین ۱۴۰۰ (آوریل ۲۰۲۱) در پی انفجاری که باعث قطع برق در تأسیسات غنی سازی اورانیوم نطنز شده بود، آن را «تروریسم هستهای» نامید و اسرائیل را در آن دخیل معرفی کرد. اسرائیل که سابقهٔ حملات سایبری و ترورهای هدفمند با هدف مقابله با برنامه هستهای ایران و هر چه بیشتر به عقب انداختن پیشرفت این برنامه ایران را دارد، در آن زمان در مورد این اتهام سکوت کرد. ظریف ادعای «جاسازی مواد منفجره» در تجهیزات سانتریفیوژ خریداریشده از «واسطهها» از خارج را بخشی از «کارزار هماهنگ اسرائیل» برای بهره بردن از آسیبپذیری تجهیزاتی دانست که ایران به دلیل تحریمها مجبور به خرید آن از عوامل بیرونی شده بود. ظریف گفت به جای سفارش دادن مستقیم خرید تجهیزات به سازندگان، ایران مجبور است به تعدادی واسطه اعتماد کند که اگر اسرائیل «بتواند حتی در یکی از این واسطهها نفوذ کند، آن وقت میتواند هر چیزی را تعبیه کند... و این دقیقاً همان چیزی است که اتفاق افتاده است». او همچنین به مجموعهای از انفجارهای شهریور و مهر امسال در لبنان اشاره کرد که اسرائیل پیجرها و بیسیمهای ارتباطی گروه شبهنظامی حزبالله لبنان را منفجر کرد؛ انفجارهایی که در آن دهها عضو حزبالله کشته و بیش از سه هزار نیروی دیگر این گروه متحد نیابتی جمهوری اسلامی ایران به شدت زخمی شدند. یکی از مجروحان سفیر جمهوری اسلامی ایران در لبنان بود که یک چشم خود را از دست داد و انگشتان دستش قطع شد. ظریف گفت «موضوع پیجرها یک روند چند ساله بود که بهدقت توسط صهیونیستها (اسرائیلیها) طراحی و تنظیم شده بود». رهبران اسرائیل مسئولیت این کشور را در انفجار پیجرها، بهدلیل جنگ ۱۴ ماههای که گروه حزبالله در حمایت از گروه افراطی حماس علیه اسرائیل به راه انداخته بود، پذیرفتهاند. به گزارش خبرگزاریها، در پی انفجارهای پیجرها و سایر تجهیزات ارتباطی حزبالله، سپاه پاسداران استفاده از این تجهیزات را برای نیروهای خود ممنوع کرده و تحقیقات گسترده در مورد نیروهایش را آغاز کرد. همان روزها نیز نگرانی جمهوری اسلامی ایران از تکرار انفجارهایی مانند پیجرها در لبنان و سوریه باعث شد که سازمان هواپیمایی کشوری حمل تجهیزات ارتباطی و تلفن همراه را در پروازها ممنوع کند. محمدجواد ظریف در گفتوگو با رسانهٔ «حضور» اذعان کرد که تحریمها نه تنها معضلات مالی برای ایران ایجاد کرده بلکه جمهوری اسلامی را با خطرات امنیتی قابل توجهی روبهرو کرده است. اظهارات ظریف در زمانی بیان شده که دولت جو بایدن در آخرین روزهای کاری خود قرار دارد و دونالد ترامپ که در دولت قبلی خود حامی بزرگ اسرائیل بود، اول بهمن به قدرت بازمیگردد.
«نگرانی» در اسرائیل از گسترش نیروگاه بوشهر
در این میان، رسانههای اسرائیل روز سه شنبه اظهارات محمد اسلامی در مورد پیشرفت چشمگیر در توسعه نیروگاه اتمی بوشهر را «نگرانکننده» خوانده و اشاره کردند «هزاران نفر» در طرح توسعه این تأسیسات به خدمت گرفته شدهاند. محمد اسلامی روز دوشنبه در دیدار از این تأسیسات گفت طرح توسعه نیروگاه اتمی بوشهر «با ریختن ۲۲ هزار متر مکعب در روز به تازگی رکورد زده و سال آینده نیز ظرفیت روزانه بتونریزی به ۶۵ هزار متر مکعب خواهد رسید تا شتاب پروژه حفظ شود». طرح توسعه نیروگاه بوشهر در حالی اعلام شد که رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، هشدار داده که ایران در فعالیت هستهای خود کاملاً شفاف نیست. احمد محمدیزاده، استاندار بوشهر در دولت ابراهیم رئیسی، قبلاً فاش کرده بود که سپاه پاسداران در توسعه تأسیسات اتمی بوشهر مشارکت دارد و ساخت بخشی از دو واحد در این نیروگاه را برعهده گرفته است. بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، که کشورش در بیش از ۱۵ ماه اخیر درگیر جنگ در چندین جبهه بوده، تأکید کرده که پس از «قطع کردن بازوان نیابتی ایران در منطقه»، بر مقابله با جاهطلبی هستهای ایران تمرکز خواهد کرد. دونالد ترامپ گفته است ایران نباید بمب هستهای داشته باشد.
سقوط یک هواپیمای آموزشی فراجا، هر سه سرنشین کشته شدند
مرکز اطلاعرسانی پلیس ایران از سقوط یک فروند هواپیمای آموزشی سبک نیروی انتظامی در حوالی شهر رشت و کشتهشدن هر سه سرنشین آن خبر داد. در این اطلاعیه که چهارشنبه ۲۶ دی منتشر شد، علت بروز سانحه برای این هواپیمای آموزشی «نقص فنی» عنوان شده است. خبرگزاری ایسنا نوشته که هواپیمای آموزشی سبک فراجا از مبدأ فرودگاه مهرآباد پرواز کرده بود و پس از فرود در فرودگاه سردار جنگل رشت، در مسیر بازگشت به تهران بود که دچار سانحه شد. مرکز اطلاعرسانی پلیس اعلام کرده که خلبان، کمکخلبان و مهندس پرواز این هواپیما کشته شدند. هنوز اسامی این افراد بهطور دقیق اعلام نشده، اما خبرگزاری ایسنا آنها را کاپیتان خوانساری، سرهنگ ابراهیمزاده و سرهنگ فیضی معرفی کرده است. وبسایت عصر ایران نیز تصاویری از این هواپیما پس از سقوط منتشر کرده و نوشته «تصاویر محل سقوط حاکی از آن است که هواپیمای سانحهدیده پس از سقوط متلاشی شده و قطعات آن در زمین وسیعی پراکنده شده است». آبان ماه امسال نیز خبرگزاریهای ایران از کشته شدن حمید مازندرانی، فرمانده تیپ نینوای سپاه پاسداران استان گلستان، بر اثر سانحه هوایی در جریان یک رزمایش خبر دادند. علاوه بر سقوط هلیکوپتر ریاست جمهوری که ازجمله به مرگ ابراهیم رئیسی، رئیس جمهور، منجر شد، در سالهای گذشته نیز چندین حادثه هوایی در ایران رخ داده که منجر به تلفات جانی و خسارات مالی شده است.
مخالفت دادستانهای آمریکایی با آزادی موقت مهندس ایرانی متهم در پروندۀ «برج ۲۲»
دادستانهای آمریکا میگویند، بهدلیل احتمال فرار مهندس بازداشتشدۀ ایرانی متهم در پروندۀ حملۀ پهپادی به پایگاه آمریکا در اردن، با آزادی موقت او با قید وثیقه مخالفاند. دادستانهای فدرال در بوستون در ایالت ماساچوست روز سهشنبه ۲۵ دی به دادگاه گفتند با آزادی مهندس مهدی صادقی مخالفاند زیرا ممکن است برای فرار از محاکمۀ خود در مسئولیتش در حملۀ مرگبار پهپادی به پایگاه نظامی آمریکا در اردن از آمریکا خارج شود و جمهوری اسلامی ایران نیز ممکن است به فرار او کمک کند. دادستان فدرال بوستون سه هفته پیش به قاضی دادگاه گفته بود که موافق است مهدی صادقی تا آغاز محاکمهاش به قید وثیقه از بازداشت آزاد شود. به گزارش رویترز، اما پس از آنکه دولت ایتالیا یکشنبه این هفته محمد عابدینی نجفآبادی، متهم همدست مهدی صادقی، را از بازداشت در شهر میلان آزاد کرد و به او اجازۀ بازگشت به ایران داد، دادستانهای آمریکا، با عدول از تصمیم پیشین خود، برای ماندن او در بازداشت به دادگاه مراجعه کردند. محمد عابدینی شامگاه یکشنبه وارد تهران شد؛ چهار روز پس از آزادی چچیلیا سالا، روزنامهنگار ایتالیایی بازداشتی در ایران، و بازگشت او به رم. ایران، ایتالیا و آمریکا به احتمال وجود معاملهای پشتپرده که موجب رهایی متقابل چچیلیا سالا و محمد عابدینی شد، اشاره نکردهاند. با این حال، رسانههای ایتالیا هفتۀ گذشته در جریان سفر جورجیا ملونی نخستوزیر این کشور به آمریکا برای دیدار با دونالد ترامپ در اقامتگاه شخصی او در فلوریدا این دیدار را با تلاش برای رهایی روزنامهنگار ایتالیایی از بازداشت جمهوری اسلامی ایران مرتبط دانسته بودند. رسانههای ایتالیا نوشته بودند که جمهوری اسلامی ایران سه روز پس از بازداشت محمد عابدینی در میلان بر اساس کیفرخواست دادگاه آمریکایی علیه او و مهدی صادقی، اقدام به بازداشت چچیلیا سالا کرده بود. خانم سالا با ویزای روزنامهنگاری و با مجوز رسمی از دولت ایران به تهران رفته بود تا از وضعیت کشور گزارش تهیه کند. کیفرخواست ارائهشده از سوی وزارت دادگستری آمریکا به دادگاه بوستون علیه محمد عابدینی و مهدی صادقی این دو شهروند ایرانی را متهم کرده که در تهیۀ پهپادهای دقیق به سپاه پاسداران کمک کرده و تحریمهای آمریکایی را دور زدهاند. بر اساس این کیفرخواست، حملۀ پهپادی سال گذشته علیه پایگاه آمریکایی موسوم به «برج ۲۲» در خاک اردن که در نتیجۀ آن سه سرباز آمریکایی کشته و ۴۷ تن دیگر در این پایگاه زخمی شدند، با پهپادهایی انجام شد که با کمک این دو متهم ایرانی ساخته شده بود. بر اساس کیفرخواست در دادگاه بوستون، محمد عابدینی که تابعیت سوئیس را نیز داشت، با ایجاد یک شرکت که «سپاه پاسداران مشتری اصلی آن بود» به سپاه در بهبود برنامه پهپادی نظامی کمک میکرد. شرکت او درمظان این اتهام است که در زمینۀ سامانههای ناوبری پهپادی نظامی برای کمک به جمهوری اسلامی ایران ایجاد شده بود. به گفتۀ دادستان ارشد ایالت ماساچوست، بازداشت این دو نفر پس از آن صورت گرفت که متخصصان افبیآی دریافتند رد قطعات مربوط به جیپیاس در پهپادی که پایگاه آمریکا در اردن را هدف قرار داد، به این شرکت ایرانی میرسد. کریستینا کلارک، عضو تیم دادستانی فدرال در بوستون، روز سه شنبه به قاضی دادگاه گفت نظر به مجازات حبس طولانیمدتی که ممکن است در انتظار مهدی صادقی باشد، جمهوری اسلامی ایران ممکن است اقداماتی برای فرار متهم از آمریکا به ایران انجام دهد. خانم کلارک گفت مهدی صادقی نه تنها قوانین آمریکا را نقض کرده بلکه اگر به بیان ملایم هم گفته شود، به امنیت ملی ایالات متحده توهین کرده است. اما وکیل آمریکایی مهدی صادقی «گمانهزنی» دادستانها در مورد فرار موکلش را رد کرد و با این استدلال که او تابعیت آمریکا را نیز دارد، گفت همسر و فرزندان او هم ساکن آمریکا هستند. قاضی دادگاه بوستون تصمیم در مورد آزادی به قید وثیقه یا ادامه بازداشت مهدی صادقی را به نشست بعدی موکول کرد. پیشتر سیاستمداران آمریکایی نزدیک به دونالد ترامپ از حملۀ محدود و ناکارآمد دولت جو بایدن به شبهنظامیان متحد تهران در واکنش به حملۀ پهپادی به برج ۲۲ در اردن انتقاد کرده بودند. شبهنظامیان «مقاومت اسلامی عراق» که از گروههای نیابتی حکومت ایران در منطقه محسوب میشوند، مسئولیت حمله در مرز مشترک عراق، سوریه و اردن علیه پایگاه آمریکایی را برعهده گرفته بودند. جمهوری اسلامی ارتباط خود با آن حمله را رد کرده، اما برخی رسانههای نزدیک به حکومت ایران از آن رویداد بهعنوان «پیام بزرگ» در «جهان پساطوفان الاقصی» که سه ماه پس از حمله گروه افراطی حماس به اسرائیل رخ داده بود، تقدیر کرده و نوشتند در این دوران جدید آمریکا مجازات میشود.
آژانس بینالمللی انرژی: تأثیر چشمگیر تحریمهای جدید آمریکا بر صادرات نفت ایران
آژانس بینالمللی انرژی میگوید تحریمهای اخیر آمریکا بر «ناوگان سایه» روسیه و ایران، احتمالاً تأثیر «چشمگیری» بر درآمدهای نفتی این دو کشور خواهد داشت. این گزارش میافزاید حدود یکسوم، معادل روزانه ۵۰۰ هزار بشکه، از نفت ایران در سال ۲۰۲۴ توسط نفتکشهایی صادر شد که بهتازگی به فهرست سیاه آمریکا اضافه شدند. ایالات متحده آمریکا بعد از دومین حمله موشکی ایران به اسرائیل، ۳۵ نفتکش عضو «ناوگان سایه» جمهوری اسلامی را تحریم کرد و جمعه هفته گذشته نیز بیش از ۱۶۰ نفتکش دخیل در صادرات نفت روسیه را تحریم کرد که هشت فروند آن در کار قاچاق نفت ایران هم بودند. ناوگان «سایه» یا «ارواح» به مجموعهای از نفتکشها گفته میشود که با خاموش کردن سامانهٔ شناسایی خودکار و جعل اسناد، نفت تحریمشده را قاچاق میکنند. تاکنون نزدیک به ۵۰۰ نفتکش عضو «ناوگان سایه» مرتبط با ایران شناسایی شده که نیمی از آنها تحریم شدهاند. آژانس بینالمللی انرژی میگوید اگرچه تحریمهای جدید آمریکا علیه «ناوگان سایه» بر درآمدهای نفتی روسیه و ایران تأثیر چشمگیری خواهد گذاشت، اما روسیه برخلاف ایران، باز هم میتواند در چهارچوب تحریمها، نفت خود را صادر کند. بر اساس تحریمهای آمریکا، اتحادیه اروپا و دیگر کشورهای عضو «گروه هفت»، روسیه تنها مجاز به صادرات نفت به قیمت زیر ۶۰ دلار است و در این صورت حتی میتواند برای حمل و بیمه محمولههای نفتی از خدمات شرکتهای غربی هم استفاده کند. تمام تلاش روسیه بر این است که نفت خود را بالاتر از ۶۰ دلار بفروشد، اما برخلاف روسیه، تحریمهای آمریکا خرید نفت از ایران را تحت هیچ شرایط و به هیچ قیمتی مجاز نمیشمارد و ایران تنها با توسط به «ناوگان سایه» و تغییر برند نفت خود، محمولههای را تحت نام نفت مالزی، سنگاپور، عراق، امارات و عمان به پالایشگاههای کوچک و مستقل چینی، موسوم به «تیپات» میفروشد. قیمت نفت شاخص برنت دریای شمال هماکنون بالای ۸۱ دلار است که هشت دلار نسبت به ماه گذشته افزایش داشته است. از طرفی، اخیراً گروه بنادر شاندونگ چین، بزرگترین پایانههای نفتی دریافت کننده نفت ایران، ورود نفتکشهای تحریم شده توسط آمریکا را ممنوع کرد و کار برای حمل نفت تحریمی ایران به چین با دشواریهای فزاینده روبهرو شده است. آمارهای شرکت اطلاعات کالا، کپلر، نشان میدهد صادرات روزانه نفت ایران در دو ماه پایانی سال ۲۰۲۴ نسبت به ماههای گذشته حدود ۵۰۰ هزار بشکه سقوط کرده و به زیر ۱.۳ میلیون بشکه رسیده است. این در حالی است که در قانون بودجه سال آینده خورشیدی، ایران صادرات روزانه ۱٫۸۵ میلیون بشکه نفت را هدفگذاری کرده که قرار است یک سوم آن توسط سپاه پاسداران و بقیه توسط خود دولت صادر شود.